عمق استاندارد استخر چقدر باید باشد؟

ساخت یک استخر استاندارد فقط به معنای حفر یک حوضچه و پر کردن آن از آب نیست. طراحی و اجرای استخر باید بر اساس نوع کاربری، گروه سنی شناگران، نوع فعالیت و حتی مقررات فدراسیون های بین المللی صورت بگیرد. یکی از مهم ترین پارامترهایی که در طراحی هر استخری باید به دقت محاسبه شود، عمق آب است. عمق نامناسب می تواند هم ایمنی شناگران را به خطر بیندازد و هم کیفیت تمرین یا مسابقه را پایین بیاورد. در این مقاله به بررسی انواع استخرها و عمق استاندارد هر کدام می پردازیم و در پایان به این سوال پاسخ می دهیم که عمق استاندارد یک استخر چگونه تعیین می شود.

عمق استاندارد استخر چقدر باید باشد؟

عمق استخرهای خانگی یا ویلایی

استخرهای خانگی معمولا برای شنای تفریحی، آبتنی خانواده و گاهی تمرینات سبک ساخته می شوند. از آنجا که این استخرها برای گروه سنی متنوعی از کودکان تا بزرگسالان استفاده می شوند، معمولا با شیب متغیر ساخته می شوند.

عمق قسمت کم عمق معمولا بین 90 سانتی متر تا 1 متر و 20 سانتی متر است تا کودکان و افرادی که شنا بلد نیستند بتوانند با خیال راحت در آن قدم بزنند.

عمق قسمت پرعمق نیز بسته به کاربرد، از 1 متر و 50 سانتی متر تا 2 متر متغیر است. در استخرهایی که قرار است سکوی پرش هم داشته باشند، عمق باید حداقل به 1 متر و 80 سانتی متر تا 2 متر برسد تا خطر برخورد با کف استخر از بین برود.

عمق استخرهای عمومی

استخرهای عمومی که در باشگاه ها، هتل ها و مجموعه های ورزشی شهری ساخته می شوند باید پاسخگوی طیف وسیعی از کاربران با سطح مهارت متفاوت باشند. به همین دلیل معمولا این استخرها به دو یا چند بخش با عمق های متفاوت تقسیم می شوند.

بخش کم عمق برای مبتدیان و آموزش شنا معمولا بین 1 متر تا 1 متر و 20 سانتی متر عمق دارد و بخش عمیق تر که برای شناگران حرفه ای تر استفاده می شود بین 1 متر و 50 سانتی متر تا 2 متر است. رعایت این تفکیک باعث می شود هم ایمنی افراد تازه کار حفظ شود و هم شناگران باتجربه بتوانند تمرین کامل تری داشته باشند.

عمق استخرهای درمانی

استخرهای درمانی یا هیدروتراپی برای فیزیوتراپی، توانبخشی و درمان بیماری های عضلانی و اسکلتی طراحی می شوند. در این استخرها هدف اصلی راحتی حرکت و کاهش فشار روی مفاصل است، نه شنای عمیق.

به همین دلیل عمق استاندارد این استخرها معمولا بین 90 سانتی متر تا 1 متر و 35 سانتی متر است، طوری که آب تا حدود قفسه سینه یا کمر فرد بایستد. برخی استخرهای درمانی مجهز به کف متحرک هستند که امکان تنظیم عمق بر اساس نیاز هر بیمار را فراهم می کند. دمای آب در این استخرها نیز معمولا بالاتر از استخرهای معمولی و حدود سی تا سی و چهار درجه سانتی گراد نگه داشته می شود.

عمق استخرهای کودکان

استخرهای مخصوص کودکان باید کاملا کم عمق و ایمن باشند. عمق استاندارد این استخرها معمولا بین 30 تا 60 سانتی متر است، به گونه ای که آب حداکثر تا زانو یا ران کودک برسد. کف این استخرها باید ضدلغزش باشد و شیب آن ها بسیار ملایم طراحی شود تا کودک به تدریج وارد آب عمیق تر شود.

در بسیاری از مجموعه های تفریحی، استخر کودکان به طور کامل از استخر بزرگسالان جدا می شود تا نظارت والدین و مربیان راحت تر انجام شود.

عمق استخرهای تفریحی شنا و پارک های آبی

استخرهای تفریحی و پارک های آبی به دلیل تنوع سرگرمی هایی مانند سرسره، رودخانه مصنوعی و موج ساز، معمولا عمق متغیری دارند.

بخش های کم عمق برای بازی کودکان و خانواده ها حدود 40 تا 70 سانتی متر عمق دارند، در حالی که بخش هایی که زیر سرسره ها یا استخرهای موج قرار می گیرند ممکن است تا 1 متر و 80 سانتی متر یا بیشتر عمق داشته باشند. طراحی این نوع استخرها معمولا نیازمند محاسبات ایمنی دقیق تری است، چون سرعت و شدت حرکت آب در بخش های مختلف متفاوت است.

عمق استاندارد استخرهای حرفه ای و مسابقات

همانطور که اشاره شد، فدراسیون جهانی شنا که امروزه با نام ورلد آکواتیکس شناخته می شود و پیش تر فینا نامیده می شد، استانداردهای دقیقی برای استخرهای مسابقه ای تعیین کرده است.

طول استاندارد این استخرها 50 متر و عرض آن ها 25 متر است. بر اساس آخرین مقررات، عمق استخرهایی که میزبان بازی های المپیک یا مسابقات قهرمانی جهان هستند باید حداقل 2.5 متر باشد، هرچند در برخی استخرهای قدیمی تر و مسابقات سطح پایین تر، حداقل 2 متر نیز پذیرفته می شود. در نزدیکی بلوک های استارت، عمق باید حداقل 1 متر و 35 سانتی متر باشد تا خطر برخورد شناگران هنگام شیرجه رفتن از بین برود.

عرض استخرهای المپیکی به ده مسیر آبی تقسیم می شود که هر کدام حدود 2.5 متر عرض دارند. شناگران در این مسیرها با یکدیگر رقابت می کنند و در دو انتهای هر مسیر صفحات لمسی برای ثبت زمان تعبیه شده است. دمای آب در این استخرها باید بین 25 تا 28 درجه سانتی گراد و شدت نور حداقل هزار و پانصد لوکس باشد. رنگ طناب های جداکننده مسیرها نیز در فواصل مشخصی از طول استخر تغییر می کند تا شناگران بتوانند فاصله باقی مانده تا دیواره را تشخیص دهند.

استخرهای چند منظوره

برخی استخرها به گونه ای طراحی می شوند که بتوانند میزبان چند رشته ورزشی مختلف مانند شنا، شیرجه و شنای هماهنگ باشند. در این نوع استخرها، به دلیل نیاز رشته های مختلف به عمق های متفاوت، استاندارد عمق معمولا به 3 متر افزایش می یابد. برخی از این مجموعه ها از کف متحرک استفاده می کنند که امکان تغییر عمق بر اساس رشته ورزشی در حال برگزاری را فراهم می کند و انعطاف پذیری بالایی به مجموعه می دهد.

عمق استاندارد استخرهای واترپلو

واترپلو رشته ای است که در آن بازیکنان باید در تمام مدت بازی شنا کنند و پا به کف استخر نرسد. به همین دلیل عمق استخرهای واترپلو باید حداقل 1 متر و 80 سانتی متر باشد. طول میدان بازی برای مسابقات مردان 30 متر و برای مسابقات زنان معمولا 25 متر در نظر گرفته می شود و عرض میدان حدود 20 متر است.

عمق استاندارد استخر چگونه تعیین می شود؟

• نخستین عامل، کاربری استخر است؛ استخری که برای آموزش کودکان ساخته می شود قطعا نمی تواند عمقی مشابه استخر مسابقات داشته باشد.
• عامل دوم، گروه سنی و سطح مهارت شناگران است، چون افراد مبتدی به آب کم عمق تر و شناگران حرفه ای به آب عمیق تر برای کاهش برخورد امواج با کف نیاز دارند.
• عامل سوم، نوع فعالیت است؛ فعالیت هایی مانند شیرجه، واترپلو یا شنای هماهنگ هرکدام به عمق خاص خود نیاز دارند.
• عامل چهارم، مقررات فدراسیون های ورزشی است که برای استخرهای رسمی و مسابقه ای الزام آور هستند. در نهایت، مسائل ایمنی و امکان نجات سریع شناگران در صورت بروز حادثه نیز باید در محاسبه عمق در نظر گرفته شود. طراح استخر باید تمام این عوامل را در کنار هم بررسی کند تا به عمقی برسد که هم ایمن و هم کاربردی باشد.

سوالات متداول

آیا عمق استخر خانگی می تواند ثابت باشد؟

بله، در بسیاری از استخرهای کوچک خانگی به دلیل محدودیت فضا، عمق به صورت یکنواخت و معمولا حدود یک متر تا یک متر و بیست سانتی متر در نظر گرفته می شود.

حداقل عمق استخر برای پرش چقدر باید باشد ؟

برای سکوهای پرش کوتاه، حداقل عمق 1 متر و 80 سانتی متر تا 2 متر توصیه می شود تا خطر برخورد با کف از بین برود.

چرا استخرهای مسابقه ای این قدر عمیق هستند؟

عمق بیشتر باعث می شود امواجی که شناگران ایجاد می کنند به کف استخر برخورد نکنند و به سطح آب برنگردند، در نتیجه آب آرام تر می ماند و شناگران سریع تر شنا می کنند.

آیا عمق استخر کودکان در همه جا یکسان است؟

خیر، بسته به سن گروه هدف، عمق می تواند از سی سانتی متر برای نوزادان تا شصت سانتی متر برای کودکان بزرگ تر متغیر باشد.

آیا می توان عمق یک استخر ساخته شده را تغییر داد؟

تغییر عمق پس از ساخت استخر کاری پیچیده و پرهزینه است، به همین دلیل توصیه می شود پیش از ساخت، کاربری نهایی استخر به دقت مشخص و عمق بر اساس آن طراحی شود.