راهنمای خرید تجهیزات استخر خانگی تا ۳۰ متر مکعب + جدول انتخاب

استخرهای خانگی و ویلایی با حجمی تا 30 متر مکعب، یکی از رایج ترین سایزها در پروژه های شخصی و کوچک مقیاس محسوب می شوند. این حجم برای یک خانواده یا یک مجموعه کوچک، فضایی کافی برای شنا و تفریح فراهم می کند و در عین حال هزینه ساخت و نگهداری آن نسبت به استخرهای بزرگ، معقول تر است.

با این حال، انتخاب درست تجهیزات برای این حجم از استخر، نقشی تعیین کننده در کیفیت آب، عمر تاسیسات و هزینه های جاری دارد. اگر تجهیزات بیش از اندازه بزرگ انتخاب شوند، هزینه ساخت و مصرف انرژی به شکل غیرضروری افزایش می یابد و اگر کوچکتر از نیاز باشند، آب استخر به درستی تصفیه و گرمایش نمی شود و امکان رشد باکتری و جلبک بالا می رود. به همین دلیل، شناخت هر یک از اجزای تاسیسات استخر و نحوه انتخاب مدل مناسب برای حجم 30 متر مکعب، پیش از هر اقدامی ضروری است.

در ادامه این مقاله، مهمترین تجهیزاتی که برای ساخت و راه اندازی استخر تا 30 متر مکعب مورد نیاز است را به همراه انواع و تفاوت هایشان بررسی می کنیم و در پایان، جدولی از برندها و مدل های پیشنهادی ارائه می شود.

پمپ استخر

پمپ، قلب سیستم گردش آب استخر است. وظیفه آن مکش آب از طریق اسکیمر و کف خط، عبور دادن آن از فیلتر و مسیر گرمایش و ضدعفونی، و بازگرداندن آب تمیز به استخر است. انتخاب پمپ بر اساس دو پارامتر اصلی صورت می گیرد؛ دبی یا آبدهی که بر حسب متر مکعب در ساعت سنجیده می شود و هد یا ارتفاع مانومتریک که افت فشار مسیر لوله کشی را جبران می کند. برای استخرهای خانگی، معمول است که هد پمپ حدود 14 تا 18 متر در نظر گرفته شود.

برای استخرهایی با حجم تا 40 متر مکعب معمولا یک پمپ با قدرت 1 اسب بخار کفایت می کند، اما با توجه به عمق آب، فاصله موتورخانه تا استخر و سرعت مورد نظر برای تصفیه کامل آب، ممکن است حتی برای استخر 30 متر مکعبی نیاز به پمپی با توان تا 3 اسب بخار باشد. پمپ های استخری در دو نوع اصلی استرینردار خانگی و پمپ های صنعتی چدنی تولید می شوند.

نوع استرینردار برای استخرهای شخصی و ویلایی مناسب است، در حالی که پمپ های چدنی بیشتر در استخرهای عمومی و پرتردد استفاده می شوند. برندهای شناخته شده در این حوزه عبارتند از ایمکس، هایوارد، پنتایر، استرال پول و لئو.

فیلترهای تصفیه

فیلتر استخر وظیفه جدا کردن ذرات معلق، مو، برگ و آلودگی های ریز از آب را بر عهده دارد. سه نوع اصلی فیلتر در بازار وجود دارد.

فیلتر شنی که پرکاربردترین نوع است و از یک مخزن پر شده با شن و سیلیس تشکیل شده و آب را از میان این بستر عبور می دهد. این فیلترها نیاز به بک واش یا شستشوی دوره ای دارند و هر چند سال یکبار باید سیلیس داخل آنها تعویض شود.

فیلتر کارتریجی که به جای شن از کارتریج های پارچه ای استفاده می کند، فضای کمتری اشغال می کند و برای استخرهای کوچک و شخصی گزینه مناسبی است، اما هزینه نگهداری و تعویض کارتریج آن بیشتر است.

فیلتر دیاتومه نیز دقیق ترین نوع تصفیه را ارائه می دهد و بیشتر در استخرهای حرفه ای و عمومی به کار می رود.

برای انتخاب سایز فیلتر مناسب استخر 30 متر مکعبی، باید نرخ گردش آب در نظر گرفته شود؛ یعنی مدت زمانی که طول می کشد کل حجم آب یک بار از فیلتر عبور کند. برای استخرهای سرپوشیده خانگی این نرخ معمولا هر 6 ساعت یکبار و برای استخرهای روباز عمومی تر و سریعتر در نظر گرفته می شود. با توجه به این محاسبات، مدل هایی مانند فیلتر شنی ایمکس سری MFV یا فیلترهای مشابه هایوارد و استرال با قطر مخزن بین 500 تا 650 میلی متر، برای این حجم از استخر پاسخگو خواهند بود.

تجهیزات سیستم گرمایشی

گرمایش آب استخر به خصوص در استخرهای سرپوشیده و در فصول سرد سال، اهمیت زیادی دارد. رایج ترین روش گرمایش، استفاده از مبدل حرارتی پوسته و لوله استیل است که حرارت خود را از دیگ آبگرم و مشعل موتورخانه دریافت می کند. این روش برای پروژه هایی که از قبل موتورخانه مرکزی دارند، اقتصادی تر است.

روش دوم استفاده از پکیج های اختصاصی گرمایش و تصفیه استخر است که پمپ، فیلتر شنی و دیگ فولادی را در یک مجموعه یکپارچه عرضه می کنند و نصب آسان تری دارند.

روش سوم و رو به رشد، استفاده از هیت پمپ یا پمپ حرارتی است. این تجهیز با مصرف انرژی الکتریکی کمتر نسبت به روش های سوختی، حرارت را از هوا یا آب محیط جذب کرده و به آب استخر منتقل می کند و به دلیل راندمان بالا، گزینه ای اقتصادی و کم مصرف برای استخرهای تا 30 متر مکعب به شمار می رود.

روش چهارم نیز استفاده از پنل های خورشیدی است که برای استخرهای روباز فصلی، بدون هزینه انرژی جاری، آب را گرم می کند اما وابسته به آفتاب و شرایط آب و هوایی است.

تجهیزات نظافت

علاوه بر سیستم تصفیه اصلی، تجهیزات نظافت روزمره برای حفظ شفافیت و بهداشت آب ضروری هستند. جارو استخر یا رباتیک پول کلینر، کف و دیواره های استخر را از رسوب و آلودگی پاک می کند و در دو نوع دستی و رباتیک عرضه می شود.

تور استخری برای برداشتن برگ و آشغال از سطح آب استفاده می شود.

اسکیمر یا سرریز کننده که بخشی از سیستم گردش آب است، آلودگی های سطحی را قبل از رسیدن به فیلتر جمع آوری می کند.

برس های دیواره و کف استخر نیز برای پاکسازی جلبک و رسوبات چسبیده به کاشی و فایبرگلاس کاربرد دارند. در استخرهای خانگی با حجم محدود، معمولا ترکیبی از جاروبرقی نیمه اتوماتیک و اسکیمر ثابت کفایت می کند و نیازی به تجهیزات صنعتی گران قیمت نیست.

تجهیزات ضدعفونی و گندزدایی آب استخر

برای جلوگیری از رشد باکتری، ویروس و جلبک در آب، سیستم ضدعفونی نقشی حیاتی دارد. پرکاربردترین روش، استفاده از کلرزن است که کلر یا برم را به میزان کنترل شده به آب تزریق می کند. استاندارد معمول کلر آزاد در آب استخر بین 1.5 تا 3 قسمت در میلیون است.

روش دیگر، سیستم کلرزنی نمکی است که با الکترولیز آب نمک، کلر مورد نیاز را به صورت خودکار و بدون نیاز به افزودن مستقیم مواد شیمیایی تولید می کند و برای کاربران خانگی راحت تر و ایمن تر است.

سیستم اشعه ماورابنفش یا UV نیز به عنوان یک روش تکمیلی، میکروارگانیسم ها را بدون تغییر ترکیب شیمیایی آب از بین می برد و معمولا در کنار کلرزنی سبک استفاده می شود. برای استخرهای شخصی تا 30 متر مکعب، ترکیب کلرزن اتوماتیک با کنترلر PH و ORP، تعادل شیمیایی آب را با دقت بالا حفظ می کند و از دخالت دستی روزانه بی نیاز می کند.

آب نما و فواره استخر

آب نما و فواره، بیشتر جنبه زیبایی و تفریحی دارند اما در برخی طراحی ها به گردش و هوادهی آب نیز کمک می کنند. نازل های فواره در چند نوع رایج عرضه می شوند؛ نازل کف پران که ستون آب عمودی ایجاد می کند، نازل مه پاش که پرده ای از بخار آب تولید می کند و نازل آبشاری که برای ایجاد پرده آب از لبه استخر یا دیواره استفاده می شود.

این تجهیزات معمولا با یک پمپ جداگانه یا با انشعاب از پمپ اصلی و از طریق یک شیر کنترل جریان راه اندازی می شوند تا فشار سیستم تصفیه اصلی تحت تاثیر قرار نگیرد.

سیستم های تهویه مطبوع استخر

این بخش عمدتا مختص استخرهای سرپوشیده است. رطوبت بالای ناشی از تبخیر آب استخر در فضای بسته، در صورت عدم کنترل، باعث رشد قارچ و آسیب به سازه ساختمان می شود. دستگاه دیهیومیدیفایر یا رطوبت گیر استخری، هوای مرطوب را جذب کرده و پس از تقطیر رطوبت، هوای خشک و گرم را دوباره به فضا بازمی گرداند؛ این روش رایج ترین و بهینه ترین راه کنترل رطوبت در استخرهای سرپوشیده کوچک و متوسط است.

برخی پروژه ها از سیستم های تهویه هوای تازه به همراه هواساز مجهز به کویل گرمایشی استفاده می کنند که هوای بیرون را وارد کرده و رطوبت داخل را با هوای تازه رقیق می کنند، اما این روش برای استخرهای کوچک از نظر مصرف انرژی مقرون به صرفه نیست.

تفاوت تجهیزات در استخرهای سرپوشیده و روباز

اگرچه هسته اصلی تاسیسات یعنی پمپ، فیلتر و سیستم گندزدایی در هر دو نوع استخر یکسان است، چند تفاوت مهم بین استخرهای سرپوشیده و روباز وجود دارد.

1.  استخرهای سرپوشیده به دستگاه رطوبت گیر یا سیستم تهویه نیاز دارند که در استخرهای روباز اصلا کاربردی ندارد، چرا که رطوبت به طور طبیعی در هوای آزاد پخش می شود.
2. سیستم گرمایشی در استخرهای سرپوشیده معمولا باید توان بالاتری داشته باشد زیرا در طول سال و در فصول سرد نیز مورد استفاده قرار می گیرد، در حالی که استخرهای روباز اغلب به صورت فصلی کار می کنند و می توانند از گرمایش خورشیدی یا هیت پمپ با ظرفیت کمتر بهره ببرند.
3. تجهیزات نظافت در استخرهای روباز باید در برابر اشعه فرابنفش و تغییرات دمایی مقاوم تر باشند و معمولا آلودگی بیشتری از برگ، گرد و غبار و حشرات وارد آب روباز می شود که نیاز به اسکیمر و فیلتراسیون قوی تر را افزایش می دهد. در مقابل، در استخرهای سرپوشیده به دلیل محیط بسته، آلودگی محیطی کمتر است اما تراکم مواد شیمیایی در هوای بسته باید با تهویه مناسب کنترل شود تا از تحریک تنفسی شناگران جلوگیری شود.
4.  پوشش استخر یا کاور حرارتی در استخرهای روباز برای کاهش تبخیر و اتلاف حرارت شبانه اهمیت بیشتری دارد، در حالی که در استخرهای سرپوشیده این نقش تا حدی توسط سیستم رطوبت گیر پوشش داده می شود.

جمع بندی

انتخاب تجهیزات برای استخری با حجم حداکثر 30 متر مکعب، نیازمند تعادل بین کیفیت، توان مناسب و هزینه است. پمپ و فیلتر باید بر اساس محاسبه دقیق دبی و هد انتخاب شوند، سیستم گرمایشی متناسب با نوع استفاده فصلی یا دائمی استخر تعیین شود و در استخرهای سرپوشیده، توجه ویژه به کنترل رطوبت و تهویه صورت گیرد. مشورت با یک مهندس متخصص تاسیسات استخر پیش از خرید نهایی تجهیزات، می تواند از هزینه های اضافی و انتخاب نادرست ظرفیت جلوگیری کند و عمر مفید تاسیسات را افزایش دهد.